startpagina | rubriekoverzicht > teksten > vergilius

 

Aeneis 1, 12-33

 

 

 

Latijnse tekst

 

Urbs antiqua fuit (Tyrii tenuere coloni)

Carthago, Italiam contra Tiberinaque longe

ostia, dives opum studiisque asperrima belli;

quam Iuno fertur terris magis omnibus unam     [15]

posthabita coluisse Samo; hic illius arma,

hic currus fuit; hoc regnum dea gentibus esse,

si qua fata sinant, iam tum tenditque fovetque.

Progeniem sed enim Troiano a sanguine duci

audierat, Tyrias olim quae verteret arces;     [20]

hinc populum late regem belloque superbum

venturum excidio Libyae: sic volvere Parcas.

Id metuens veterisque memor Saturnia belli,

prima quod ad Troiam pro caris gesserat Argis

(necdum etiam causae irarum saevique dolores     [25]

exciderant animo: manet alta mente repostum

iudicium Paridis spretaeque iniuria formae

et genus invisum et rapti Ganymedis honores) –

his accensa super, iactatos aequore toto

Troas, reliquias Danaum atque immitis Achilli,     [30]

arcebat longe Latio multosque per annos

errabant, acti fatis, maria omnia circum.

Tantae molis erat Romanam condere gentem.

 

 

Woordverklaring

 

  12

Tyrius, -a, -um

Tyrisch, van Tyrus (handelsstad)

 

tenere, -eo, tenui, tentum

(hier) bewonen

 

colonus, -i (m.)

kolonist

  13

Carthago, Carthaginis (v.)

Carthago (stad in Noord-Afrika)

 

Tiberinus, -a, -um

van de Tiber (rivier in Latium)

 

longe (bijwoord)

ver (weg)

  14

ostium, -i (o.)

monding (van een rivier)

  16

posthabere, -eo, -habui, -habitum

achterstellen, minder belangrijk vinden

 

Samos, -i (v.)

Samos (eiland voor de Ionische kust)

  18

qua (bijwoord)

op de een of andere manier, ergens

 

fovere, -eo, fovi, fotum

begunstigen, bevorderen, koesteren

  19

progenies, -ei (v.)

afstamming, nageslacht

 

Troianus, -a, -um

Trojaans, van Troje

 

ducere, -o, duxi, ductum

(hier) voortbrengen

  20

vertere, -o, verti, versum

(hier) vernielen, verwoesten, omverwerpen

  21

late (bijwoord)

wijd en zijd, overal

  22

excidium, -i (o.)

verwoesting, vernietiging

 

Libya, -ae (v.)

Libië, Noord-Afrika

 

volvere, -o, volvi, volutum

(hier) bestemmen, beschikken

 

Parca, -ae (v.)

(mv.) Parcen, schikgodinnen

  23

Saturnia, -ae (v.)

Juno (dochter van Saturnus)

  24

Argi, -orum (m. mv.)

Grieken

  25

necdum (voegwoord)

en nog niet, maar nog niet, nog niet

  26

excidere, -o, -cidi, –

verdwijnen (uit de herinnering)

  27

Paris, Paridis (m.)

Paris (Trojaanse prins)

 

spernere, -o, sprevi, spretum

versmaden, verachten, minachten, afwijzen

  28

invisus, -a, -um

gehaat, verfoeilijk

 

Ganymedes, Ganymedis (m.)

Ganymedes (Trojaan)

  29

super (bijwoord)

(hier) (nog) meer

 

iactare, -o, -avi, -atum

(hier) heen en weer drijven/slingeren

  30

Troes, Troum (m. mv.)

Trojanen

 

reliquiae, -arum (v. mv.)

overblijfselen, overschot, rest

 

Danai, -orum (m. mv.)

Grieken

 

immitis, -is, -e

hard, ruw, wreed, wild

 

Achilles, Achillis (m.)

Achilles (Griekse held)

  31

arcere, -eo, arcui, –

afweren, op een afstand houden, afhouden

 

Latium, -i (o.)

Latium (streek rond Rome)

  33

Romanus, -a, -um

Romeins