startpagina | rubriekoverzicht > teksten > sallustius

 

Bellum Catilinae 5

 

 

 

Latijnse tekst

 

[1] L. Catilina, nobili genere natus, fuit magna vi et animi et corporis, sed ingenio malo pravoque. [2] Huic ab adulescentia bella intestina, caedes, rapinae, discordia civilis grata fuere, ibique iuventutem suam exercuit. [3] Corpus patiens inediae, algoris, vigiliae supra quam cuiquam credibile est. [4] Animus audax, subdolus, varius, cuius rei lubet simulator ac dissimulator; alieni appetens, sui profusus; ardens in cupiditatibus; satis eloquentiae, sapientiae parum. [5] Vastus animus immoderata, incredibilia, nimis alta semper cupiebat. [6] Hunc post dominationem L. Sullae lubido maxuma invaserat rei publicae capiundae, neque id quibus modis adsequeretur, dum sibi regnum pararet, quicquam pensi habebat. [7] Agitabatur magis magisque in dies animus ferox inopia rei familiaris et conscientia scelerum, quae utraque eis artibus auxerat quas supra memoravi. [8] Incitabant praeterea corrupti civitatis mores, quos pessuma ac divorsa inter se mala, luxuria atque avaritia, vexabant.

 

 

Woordverklaring

 

   1

L.

Lucius (Romeinse voornaam)

 

Catilina, -ae (m.)

(Lucius Sergius) Catilina

 

pravus, -a, -um

verkeerd, slecht, verdorven

   2

intestinus, -a, -um

binnenlands, inheems

 

rapina, -ae (v.)

roof, roverij

 

discordia, -ae (v.)

onenigheid, tweedracht

   3

patiens, patientis (+ gen.)

bestand tegen

 

inedia, -ae (v.)

het niet eten, het vasten

 

algor, algoris (m.)

koude

 

supra (bijwoord)

(hier) meer

 

credibilis, -is, -e

geloofwaardig

   4

audax, audacis

vermetel, roekeloos, brutaal

 

subdolus, -a, -um

arglistig, sluw, bedrieglijk

 

quilibet, quaelibet, quodlibet

ieder(e) mogelijk(e)

 

simulator, simulatoris (m.)

meester in het huichelen

 

dissimulator, dissimulatoris (m.)

meester in het verbergen

 

appetens, appetentis (+ gen.)

strevend/begerig naar

 

profusus, -a, -um (+ gen.)

verkwistend, kwistig met

 

eloquentia, -ae (v.)

welsprekendheid

   5

vastus, -a, -um

(hier) onverzadigbaar

 

immoderatus, -a, -um

onmatig, onbeteugeld, overdreven

 

incredibilis, -is, -e

ongelooflijk, buitengewoon

   6

Sulla, -ae (m.)

(Lucius Cornelius) Sulla

 

adsequi, -or, -secutus sum

bereiken, verwerven

 

pensi habere

waarde hechten aan, geven om

   7

in dies

van dag tot dag, dagelijks

 

res familiaris, rei familiaris (v.)

vermogen