startpagina | rubriekoverzicht > geschiedenis

Keizer Nero

Lucius Domitius Ahenobarbus werd geboren te Antium (Anzio in Latium) op 15 december 37 n.C. als zoon van Gnaeus Domitius Ahenobarbus en Julia Agrippina de Jongere (de oudste dochter van Claudius' broer Germanicus en dus zuster van Caligula). In 39 n.C. werden Nero en zijn moeder verbannen door Caligula, maar na diens dood in 41 n.C. teruggeroepen door zijn opvolger Claudius, die hem in 50 n.C. adopteerde (sindsdien heette hij Tiberius Claudius Nero Caesar of Nero Claudius Caesar Drusus Germanicus). Toen Claudius op 13 oktober 54 n.C. overleed, meer dan waarschijnlijk door toedoen van Agrippina, werd Nero, op dat ogenblik net geen 17 jaar oud, de nieuwe keizer.

Tijdens de eerste jaren van zijn regering werd Nero bijgestaan door zijn opvoeders Lucius Annaeus Seneca en Sextus Afranius Burrus, waardoor alles rustig verliep. De problemen begonnen toen Nero door Seneca en Burrus werd aangemoedigd om zich te verzetten tegen de bemoeizucht van zijn moeder Agrippina, die hij dan ook om het leven liet brengen (april 59 n.C.). Claudius' zoon Britannicus, die hij beschouwde als een permanent gevaar, was reeds in 55 n.C. gedood. Tevens verstootte hij zijn echtgenote Claudia Octavia, een dochter van Claudius met wie hij in 53 n.C. was getrouwd, om te kunnen trouwen met de beruchte Poppaea Sabina, de echtgenote van de latere keizer Otho, die haar aan Nero afstond (62 n.C.).

Vanaf dat moment ging het steeds bergaf met het bewind van Nero. Ook de dood van Burrus en de terugtrekking van Seneca deden hem helemaal ontsporen. Hij verwaarloosde de staatszaken en verbraste het geld van de schatkist. Toen een reusachtige brand grote delen van Rome in de as legde (juni 64 n.C.), werd de schuld afgewenteld op de christenen, hoewel de keizer zelf mogelijk daartoe de opdracht had gegeven om plaats te maken voor de grootscheepse bouwplannen die hij had (o.a. een reusachtig paleis op de Esquilinus, de Domus Aurea). Toen zijn verspilzucht en de heropbouw van Rome de schatkist leeg hadden gemaakt, zocht Nero zijn toevlucht tot muntontwaarding en voerde hij opnieuw de aloude lex maiestatis in, waardoor grote fortuinen verbeurdverklaard werden.

Een dergelijke wantoestand kon niet langer blijven duren. Onder leiding van Gaius Calpurnius Piso werd een samenzwering tegen de keizer op touw gezet, die echter werd ontmaskerd en op bloedige wijze onderdrukt (65 n.C.). Piso pleegde zelfmoord en zijn aanhangers werden terechtgesteld. Het complot was dus ontdekt, maar maakte toch een heel grote indruk op Nero, die reeds door de dwanggedachte van moord werd achtervolgd. Als gevolg ervan verviel hij in nog grotere schandalen.

Andermaal werd een poging ondernomen om deze tiran van zijn troon te stoten, en deze keer met meer succes. Onder leiding van Gaius Julius Vindex, de gouverneur van Gallia Lugdunensis, en van Servius Sulpicius Galba, de gouverneur van Spanje, werd een opstand ontketend (maart 68 n.C.). Vindex werd verslagen te Vesontio (Besançon) door de troepen onder leiding van Verginius Rufus, maar toen Galba vervolgens naar Rome oprukte, werd Nero door de senaat tot staatsvijand uitgeroepen. Hij vluchtte weg uit Rome en liet zich op 9 juni 68 n.C. door een vrijgelaten slaaf om het leven brengen. Met de dood van keizer Nero kwam na 95 jaar ook een einde aan de regering van de Julisch-Claudische dynastie.